Listy i Zestawienia

Thrillery XXI wieku: sześć książek, które warto znać

Przegląd sześciu thrillerów XXI wieku: Coben, Higashino, McCarthy, Lehane, Flynn i Larsson. Sprawdź fabułę, bohaterów i wspólne motywy tych powieści.

07.11.2026 — Konrad Zielonka
Close-up of an open book with reading glasses symbolizing knowledge and relaxation.
Fot. Ralf Ruppert / Pexels · Pexels License

Thrillery XXI wieku to gatunek, który po 2000 roku przyciągnął czytelników zarówno mocną intrygą, jak i psychologicznym napięciem. Sześć książek, o których mowa, pokazuje, jak szeroka jest ta literatura: od amerykańskiego dreszczowca o zaginięciu żony, przez japoński kryminał oparty na matematycznej zagadce, po skandynawską opowieść o dziennikarzu i hakerce.

Które thrillery z XXI wieku warto przeczytać?

Najciekawsze tytuły tego okresu łączą zagadkę kryminalną z dramatem bohaterów. Poniżej zestawiono sześć powieści w kolejności alfabetycznej według nazwiska autora.

AutorTytułGłówny bohaterPunkt wyjścia fabuły
Harlan Coben„Nie mów nikomu”dr David BeckOsiem lat po śmierci żony pojawia się sugestia, że ona żyje
Keigo Higashino„Podejrzany X. Pochodna zbrodni”Yasuko Hanaoka i detektyw KusanagiZabójstwo byłego męża i ukrywanie sprawczyni
Cormac McCarthy„To nie jest kraj dla starych ludzi”Llewelyn MossZnalezienie walizki z 2 mln dolarów po nieudanej transakcji
Dennis Lehane„Wyspa tajemnic”marszałek Teddy DanielsPoszukiwanie zaginionej pacjentki w szpitalu psychiatrycznym
Gillian Flynn„Zaginiona dziewczyna”Nick DunneZniknięcie Amy w piątą rocznicę ślubu
Stieg Larsson„Mężczyźni, którzy nienawidzą kobiet”Mikael Blomkvist i Lisbeth SalanderZaginięcie Harriet Vanger sprzed 40 lat

Harlan Coben i „Nie mów nikomu”

Harlan Coben otwiera zestawienie powieścią o dr. Davidzie Becku, który po ośmiu latach od śmierci żony otrzymuje wiadomość sugerującą, że Elizabeth jest wciąż żywa. Równocześnie pojawia się nagranie z podobną kobietą. Fabuła szybko przechodzi w mroczniejszy wątek, bo na miejscu dawnej zbrodni odnaleziono dwa ciała, a policja podejrzewa właśnie Davida.

Keigo Higashino i „Podejrzany X”

Keigo Higashino proponuje inną konstrukcję: to historia kobiety, Yasuko Hanaoki, która zabiła byłego męża. Pomaga jej sąsiad, matematyk Tetsuya Ishigami, a śledztwo prowadzi detektyw Kusanagi, wspierany przez fizyka Manabu Yukawę. Książka pokazuje, że napięcie można budować także przez logiczną grę między sprawcą a śledczymi.

Cormac McCarthy i „To nie jest kraj dla starych ludzi”

Cormac McCarthy wprowadza czytelnika w świat przemocy po nieudanej transakcji narkotykowej. Llewelyn Moss znajduje walizkę z 2 mln dolarów, a za nim rusza płatny zabójca Anton Chigurh. Przy obecnym kursie ok. 4 zł za dolara ta suma odpowiada orientacyjnie ok. 8 mln zł, co dobrze pokazuje skalę stawki, o którą toczy się akcja.

Dennis Lehane i „Wyspa tajemnic”

Dennis Lehane przenosi akcję na odizolowaną wyspę. Marszałek Teddy Daniels szuka zaginionej pacjentki szpitala psychiatrycznego, a sytuację komplikuje nadciągający huragan, który odcina wyspę od świata. Miejsce staje się tu równie ważne jak sama zagadka.

Gillian Flynn i „Zaginiona dziewczyna”

Gillian Flynn opowiada o zniknięciu Amy Dunne w piątą rocznicę ślubu. Podejrzenia padają na jej męża, Nicka. Narracja jest prowadzona z dwóch perspektyw: Nicka i pamiętnika Amy, co pozwala czytelnikowi porównywać wersje wydarzeń. W połowie powieści następuje przełom, który zmienia układ sił między bohaterami.

Stieg Larsson i „Mężczyźni, którzy nienawidzą kobiet”

Stieg Larsson sięga po wątek rodzinnej tajemnicy. Dziennikarz Mikael Blomkvist bada zaginięcie Harriet Vanger sprzed 40 lat, a w śledztwie pomaga mu hakerka Lisbeth Salander. Książka, znana także pod tytułem „Dziewczyna z tatuażem”, osiągnęła status światowego bestsellera.

Co łączy te sześć thrillerów?

Analiza wszystkich sześciu tytułów pozwala zauważyć kilka powtarzających się elementów. Po pierwsze, zaginięcie lub pozorna śmierć osoby bliskiej pojawia się w aż czterech powieściach: u Cobena, Flynn, Lehane’a i Larssona. Po drugie, podejrzenie często pada na kogoś z najbliższego otoczenia, co przesuwa uwagę z zewnętrznego zagrożenia na relacje wewnątrz rodziny lub małżeństwa. Po trzecie, bohaterowie coraz częściej działają poza klasycznym śledztwem policyjnym, jak Lisbeth Salander czy matematyk Ishigami.

Tę różnorodność podkreśla również rozpiętość czasowa, jaką obejmuje omawiany zestaw: od początku XXI wieku, czyli od momentu, w którym thriller zaczął mieszać kryminał z psychologią i sensacją.

Co to oznacza dla Ciebie jako czytelnika?

Jeśli szukasz thrillera, sześć wymienionych tytułów pokrywa kilka odmian gatunku: psychologiczną (Flynn, Coben), kryminalną z elementem logicznym (Higashino), brutalną i sensacyjną (McCarthy), atmosferyczną (Lehane) oraz śledczą z rodzinną tajemnicą (Larsson). Dobrym punktem startu jest ten, który odpowiada Twojemu temperamentowi: spokojniejsze, zagadkowe książki Higashino i Lehane’a albo dynamiczne historie Cobena i Larssona. Warto też pamiętać, że powieści McCarthy’ego wymagają większej uwagi i dojrzałości przy czytaniu, bo nie szczędzą przemocy.

Na podstawie: RMF FM. Tekst opracowany redakcyjnie.