Najlepszy kryminał ostatnich 20 lat. Ranking Collider

Portal Collider opublikował 14 lipca ranking sześciu najlepszych powieści kryminalnych wydanych w ciągu ostatnich dwóch dekad, a zwycięzcą okazała się powieść «Z dala od świateł» autorstwa Tany French z 2020 roku.

Wśród wyróżnionych tytułów znalazły się zarówno głośne bestsellery, jak i książki, które zdobyły uznanie dzięki oryginalnemu podejściu do gatunku. W zestawieniu pojawiły się «Guest List» Lucy Foley, «Wielkie kłamstewka» Liane Moriarty z 2014 roku oraz «Kobieta» A.J. Finna z 2018 roku. Jednak to powieść Tany French zdominowała ranking, zajmując pierwsze miejsce dzięki zarówno mistrzowskiej konstrukcji zagadki kryminalnej, jak i głębokim relacjom międzyludzkim, które stanowią serce opowieści.

Kim jest główny bohater «Z dala od świateł»?

Cal Hooper to emerytowany detektyw z Chicago z 25-letnim stażem w policji. Po trudnym rozwodzie i wyczerpaniu zawodowym postanawia całkowicie zmienić życie. Kupuje zrujnowaną chatę w niewielkiej irlandzkiej miejscowości i marzy o spokojnym życiu pełnym pieszych wędrówek oraz powolnej odbudowy domu. To jest jego szansa na nowy początek — wycofanie się z brutalnego świata śledztw i powrót do prostoty.

Jednak sielankowy plan rozpada się szybko. Do Cala zgłasza się miejscowy chłopiec, Trey Reddy, z dramatyczną prośbą o pomoc w odnalezieniu zaginionego brata. Ponieważ sprawa nie wzbudza zainteresowania ani wśród mieszkańców, ani wśród policji, były detektyw nie może pozostać obojętny. Jego detektywistyczne instynkty budzą się na nowo, a on postanawia sam rozpocząć śledztwo. Z każdym kolejnym tropem odkrywa, że za spokojnym fasadą niewielkiej społeczności kryją się mroczne tajemnice, a dążenie do prawdy może kosztować go utratę upragnionego spokoju.

Dlaczego «Z dala od świateł» jest uznawana za najlepszy kryminał?

Redakcja Collider podkreśla, że wyjątkowość powieści Tany French wynika z połączenia dwóch elementów. Po pierwsze, misternie skonstruowana zagadka kryminalna trzyma czytelnika w napięciu do ostatniej strony. Po drugie, poruszająca relacja między emerytowanym detektywem a dzieckiem, któremu postanawia pomóc, dodaje emocjonalnej głębi, która wykracza poza typowy thriller.

Powieść została nominowana do Goodreads Choice Awards 2020 w kategorii Best Mystery & Thriller, co potwierdza jej wysoką ocenę zarówno wśród czytelników, jak i branżowych ekspertów. Recenzje od znanych pisarzy są entuzjastyczne. Gillian Flynn, sama autorka bestsellerowych thrillerów, stwierdziła: “Powiedzieć, że Tana French jest jedną z najwspanialszych autorek thrillerów, to zbyt mało. Ona jest naprawdę wielką pisarką”. Sophie Hannah nazwała książkę “wciągającą, nieprzewidywalną i wspaniale napisaną”, a Ian Rankin nie krył: “Jestem wielkim fanem Tany French”.

Tana French — pierwsza dama irlandzkiego kryminału

Tana French jest określana przez prestiżowe wydawnictwo “Kirkus Reviews” mianem “pierwszej damy irlandzkiego kryminału”. Od lat cieszy się uznaniem nie tylko czytelników, ale również innych pisarzy. Do grona jej wielbicieli należą Stephen King, Ian Rankin, Harlan Coben, Gillian Flynn, Kate Mosse, Marian Keyes i Sophie Hannah. To niezwykły zespół uznanych autorów, co świadczy o znaczeniu i wpływie twórczości Tany French na współczesną literaturę kryminalną.

«Z dala od świateł» to już ósma powieść autorki, co pokazuje jej doświadczenie i umiejętność tworzenia złożonych, angażujących narracji. Każda z jej powieści przynosi coś nowego do gatunku, łącząc psychologiczną głębię z napięciem typowym dla thrillerów.

Inspiracje westernami — co powiedziała sama autorka?

Tana French opowiadała o kulisach powstawania powieści podczas rozmowy z Biblioteką Kongresu w ramach National Book Festival w 2021 roku. Przyznała, że ważnym źródłem inspiracji były dla niej westerny, choć jednocześnie zaprzeczyła, jakoby książka była bezpośrednią adaptacją powieści “Poszukiwacze” Alana LeMaya z 1954 roku lub jej słynnej filmowej adaptacji z Johnem Wayne’em.

“Nie sądzę, żeby to była prawda, że książka była wzorowana na »Poszukiwaczach«, których, szczerze mówiąc, przeczytałem tylko fragment” — wyjaśniła autorka. Jak dalej tłumaczyła, z westernami łączy jej powieść przede wszystkim motyw poszukiwania i wędrówki, a nie konkretna fabuła czy struktura narracyjna.

During the same interview, French also explained her choice of title. She emphasized that she wanted a name that would fit her characters and simultaneously evoke the atmosphere of the Wild West. “Z dala od świateł” doskonale oddaje zarówno fizyczną odległość małej irlandzkiej wioski od cywilizacji, jak i psychologiczną izolację bohaterów zmuszonych do konfrontacji z mroczną rzeczywistością.

Co to oznacza dla czytelników?

Ranking Collider potwierdza, że współczesna literatura kryminalna przeżywa złoty wiek. Czytelników już nie wystarczają proste zagadki do rozwiązania — szukają oni powieści, które łączą intelektualny wyzwanie z emocjonalną głębią. Powieści takie jak “Z dala od świateł” pokazują, że thriller może być zarówno rozrywką, jak i poważną literaturą, która porusza ważne tematy takie jak samotność, odkupienie czy poszukiwanie sensu.

Dla miłośników kryminałów ranking Collider stanowi doskonały punkt wyjścia do eksploracji najlepszych dzieł ostatnich dwóch dekad. Powieść Tany French zasługuje na uwagę nie tylko ze względu na jej pozycję na szczycie rankingu, ale przede wszystkim dlatego, że reprezentuje najwyższy poziom współczesnego pisarstwa kryminalnego — gdzie napięcie, psychologia i ludzkie relacje splatają się w jedną, nieodpartą całość.